Beton komórkowy (AC –(ang. Aerated Autoclaved Concrete lub ACC – Autoclave Cellular Concrete) – materiał budowlany, rodzaj lekkiego betonu otrzymywanego poprzez wprowadzenie gazu, zwykle powietrza pod odpowiednim ciśnieniem do plastycznej mieszanki cementowej, w wyniku czego powstają w nim jednorodne pory, zwane komórkami.
Istnieją dwie metody wprowadzania powietrza: przez reakcję chemiczną – najczęściej proszek aluminiowywprowadzony do cementu (gazobeton) lub przez dodanie do mieszanki
czynnika pianotwórczego, który wprowadza pęcherzyki podczas mieszania
przy dużej prędkości (pianobeton). Beton komórkowy wykazuje wysoką
odkształcalność cieplną i wilgotnościową oraz wysoki skurcz (zmiana
objętości).
Początek rozwoju historycznego materiału budowlanego, jakim jest
beton komórkowy, sięga końca XIX. wieku. Celem rozwoju była produkcja w
dużych ilościach i takiej samej jakości sztucznych kamieni budowlanych,
wykonanych z naturalnych surowców jak piasek kwarcowy i wapń.
W trakcie pierwszych prób w roku 1877 Zernikow sporządził zaprawę
wapienno-piaskową w parze wodnej pod wysokim ciśnieniem, przy czym
uzyskał zaledwie niewielką wytrzymałość produktu. W dalszym etapie
rozwoju Michaelisowi udało się przekształcenie ubogiej w wodę zaprawy
wapienno-piaskowej w twardy i trwały wodzian krzemianu wapnia w wyniku
działania pary wodnej pod wysokim ciśnieniem. Za opracowanie tej
technologii parowo- ciśnieniowej otrzymał w roku 1880 patent DRP 14195,
który stał się podstawą produkcji wszystkich materiałów budowlanych
utwardzanych parą. W roku 1889 przyznano patent E. Hoffmannowi, któremu
udało się osiągnąć zwiększenie objętości materiału budowlanego przed
jego utwardzeniem dzięki powstaniu pęcherzyków (porów). Aby
wyprodukować zaprawę cementowo-gipsową z pęcherzykami powietrza
wykorzystał on reakcję rozcieńczonego kwasu solnego z mączką wapienną.
Kolejny patent na nową technologię otrzymali w roku 1914 J.W. Aylsworth
i F.A. Dyer, w ramach której podczas reakcji wapnia z wodą i niewielką
ilością proszku metalowego (aluminiowego lub cynkowego) uwalnia się
wodór w formie gazowej. W trakcie tego procesu powstawania pęcherzyków
mieszanka surowca pęcznieje, wodór ulatnia się a jego miejsce zajmuje
powietrze.
Od 1918 naukowcy szwedzcy pracowali nad opracowaniem nowego
materiału budowlanego, ponieważ w Szwecji po pierwszej wojnie światowej
występowały częściowo dramatyczne niedobory energii. Ponieważ kraj
niemal nie dysponował własnymi źródłami energii, rząd zaostrzył wymogi
dotyczące właściwości termicznych materiałów budowlanych. Dobrze
widziane były produkty o wysokiej izolacji termicznej i niewielkim
koszcie energii potrzebnej do produkcji. Ponadto oczekiwano, że
materiał budowlany nie będzie się rozkładał, będzie niepalny i łatwy w
obróbce. Pozostały rozwój betonu komórkowego przedstawia się
następująco: – 1923 r. – po raz pierwszy udaje się Szwedowi Axelowi
Ericssonowi uzyskanie betonu komórkowego. Rok później otrzymuje patent
za swoje nowe odkrycie.
– 1927 r. – Axel Ericsson stosuje technologię, podczas której po
dodaniu proszku metalowego powstaje dobrze rozprowadzona gorąca
mieszanka wapnia i piasku kwarcowego. Następnie, dzięki połączeniu
procesu powstawania pęcherzyków i utwardzania przy pomocy ciśnienia
pary tworzy podwaliny produkcji nowoczesnego betonu komórkowego. W
oparciu o tę technologię w roku 1933 powstaje lekki bloczek z cementu
portlandzkiego i mączki kwarcowej.
– 1929 r. – w Szwecji rozpoczyna się produkcja wyrobów z betonu
komórkowego na skalę przemysłową. Na początku lat 30. powstają dalsze
zakłady produkcyjne, aby zaspokoić zapotrzebowanie na beton komórkowy.
– 1945 r. – w Niemczech zostaje opracowana technologia cięcia przy
pomocy naprężonych drutów stalowych, dzięki której wytrzymałe bloki z
betonu komórkowego można dzielić na mniejsze produkty na dokładny
wymiar, minimalizując przy tym straty materiałowe. Tak samo, po raz
pierwszy rozpoczęto produkcję wielkoformatowych elementów zbrojonych
stalą.
– 1954 roku rozpoczyna się produkcja betonu komórkowego w zakładzie w Solcu Kujawskim
– 1960 r. – wraz z rozwojem bloczków stało się możliwe stawianie murów na zaprawę cienkowarstwową przy niewielkiej ilości spoin.
– 1977 r. – poprzez wprowadzenie połączenia na pióro-wpust dokonano
dalszej innowacji przy budowlach murowych. Ułatwia ono budowanie i
przyspiesza budowę stanu surowego. Od tego czasu spoiny pionowe w
zasadzie przestają być łączone na zaprawę.
– 1983 r. – bloczki z betonu komórkowego zostają wyposażone w uchwyty montażowe. Ułatwiają one zastosowanie i obróbkę bloczków.
Coraz częściej spotyka się systemowe budowanie z betonu komórkowego.
Poprzez "system" należy rozumieć nie tylko bloczki, ale U-kształtki,
nadproża i inne elementy konieczne dla muru jednowarstwowego.
Beton komórkowy stosowany jest najczęściej ze względu na jego niską przewodność cieplną w przegrodach. Materiał ten zapewnia dobrą ognioodporność. Poddaje się
piłowaniu i utrzymuje gwoździe. Ma dobrą odporność na działanie mrozu.
Zbrojenie w betonie komórkowym szybko ulega korozji, dlatego musi być zabezpieczone.
Beton komórkowy można klasyfikować wg:
- gęstości mierzonej w MPa,
- dokładności wykonania,
- koloru: na biały i szary – kolor jest efektem przyjętej technologii produkcyjnej.
W Polsce do najpopularniejszych należą klasy „500” i „600”, oraz
„400”. Niektóre firmy wytwarzają jeszcze lżejsze odmiany „350” i „300”
ale są one bardzo rzadko stosowane. Mają one jeszcze lepsze parametry
izolacyjne, jednak maleje w nich odporność na ściskanie.
Przy czym odmiana 400, 350, przy grubości 36,5 cm z zastosowaniem
cienko spoinowej zaprawy klejowej może być użyta do budowania w
technologii muru jednowarstwowego (bez potrzeby docieplania).
Źródło: http://pl.wikipedia.org
